Airco

Airco en duurzaamheid: R32 koelmiddel, F-gassen en de toekomst

Hand bedient een slimme thermostaat — moderne airco-technologie

R32 is het koelmiddel dat tegenwoordig in vrijwel alle nieuwe airco's zit. Het heeft een Global Warming Potential (GWP) van 675 — driemaal lager dan het oudere R410A (GWP 2.088). Dat maakt R32 de milieuvriendelijkste mainstream keuze op dit moment. Op de horizon wacht R290 (propaan) met een GWP van slechts 3, maar die systemen zijn voor woningen pas vanaf 2027–2028 breed leverbaar.

Maar wat zeggen die letters en cijfers nu écht? En wat betekent de EU-regelgeving die per 2027 aankomt voor uw aankoopbeslissing vandaag? In dit artikel leest u de feiten — zonder verkooppraatjes.

Wat is GWP en waarom telt het?

GWP staat voor Global Warming Potential: het opwarmende effect van een gas ten opzichte van CO₂ over een periode van 100 jaar. CO₂ heeft per definitie een GWP van 1. Een koelmiddel met GWP 2.000 heeft dus een 2.000 keer groter klimaateffect per kilogram als het vrijkomt dan dezelfde hoeveelheid CO₂.

Een kleine lekkage in een systeem met een hoog-GWP koelmiddel weegt daardoor zwaar. Dat is de drijvende kracht achter de EU F-gassenverordening: minder GWP in nieuwe systemen, zodat lekkages minder klimaatschade veroorzaken.

Welk koelmiddel zit in mijn airco?

Onderstaande tabel laat zien hoe de vier meest relevante koelmiddelen zich verhouden. De kleurcodering geeft de actuele status weer.

Koelmiddel GWP Status 2026 Toekomst
R22 1.810 Verboden (2015) Niet meer leverbaar; systemen mogen worden bijgevuld met gerecyclede R22
R410A 2.088 Wordt uitgefaseerd Verboden in nieuwe systemen <3 kg per 1 jan 2025; bestaand mag blijven
R32 675 Huidig standaard Verboden in nieuwe split <12 kW per 1 jan 2027; bestaand blijft geoorloofd
R290 (propaan) 3 Toekomst Geen verbod; wordt de nieuwe standaard voor woningairco's

Om de GWP-verhoudingen tastbaar te maken:

R290
GWP 3
R32
GWP 675
R22
GWP 1.810
R410A
GWP 2.088

Staafbreedte proportioneel aan GWP. R290 is op schaal nauwelijks zichtbaar: het klimaateffect per kilogram is 700× lager dan R32.

De EU F-gassen tijdlijn: wat verandert wanneer?

De Europese F-gassenverordening (EU 2024/573) legt een stapsgewijze uitfasering vast van hoge-GWP koelmiddelen in nieuwe apparatuur.

1 januari 2025

Verbod op nieuwe single-splits <3 kg met GWP >750

R410A (GWP 2.088) verdwijnt uit nieuwe kleine split-airco's. R32 (GWP 675) is al conform en blijft toegestaan. In de praktijk was de markt al grotendeels over; dit formaliseert de overgang.

1 januari 2027

Verbod op nieuwe split-systemen <12 kW met GWP >150

R32 (GWP 675) valt hierboven. Nieuwe woningairco's moeten dan werken op R290 of een ander koelmiddel met GWP ≤150. Bestaande R32-installaties mogen blijven draaien en worden onderhouden.

2030

Verdere fasering van F-gassen in grotere systemen

Uitgebreide verbodsbepalingen voor grotere commerciële en industriële systemen. Voor woningairco's is 2027 de meest relevante datum.

2035

F-gassen niet meer toegestaan in nieuwe split-airconditioners

Volledige uitfasering van gefluoreerde koelmiddelen (F-gassen) in alle nieuwe airconditioningsystemen voor woningen. R290 en vergelijkbare natuurlijke koelmiddelen worden de norm.

Wat betekent het R32-verbod voor u?

Het verbod in 2027 klinkt alarmerend, maar de impact hangt volledig af van uw situatie:

Nu kopen vóór 2027 Slim om te doen

U profiteert nu al van de efficiëntie van R32 en een ruim aanbod van beproefde modellen. De installateur heeft ruime ervaring, onderdelen zijn beschikbaar en de levensduur van het systeem reikt ver voorbij 2027. Onderhoud en reparatie blijven gegarandeerd.

Bestaand R32-systeem U hoeft niets te doen

Uw huidige installatie mag gewoon blijven draaien, ook na 2027. Onderhoud, bijvullen bij lekkage en reparaties zijn na 2027 onverminderd mogelijk. Er is geen vervangingsplicht voor bestaande systemen.

Wachten op R290 Overwegen of afwachten

R290-airco's zijn al beschikbaar, maar het aanbod voor woninggebruik is in 2026 nog beperkt en de installateurs-opleiding loopt. Wachten betekent jaren zonder comfort en hogere energierekeningen. Dat weegt zelden op tegen het voordeel van een lager GWP.

Is het slim om nu nog een R32 airco te kopen?

Het eerlijke antwoord: ja. Hier zijn de feiten op een rij:

  • Levensduur 15+ jaar — een goed onderhouden R32-systeem gaat ruimschoots tot 2040 en verder. Het verbod van 2027 heeft geen invloed op al geïnstalleerde systemen.
  • Onderhoud gegarandeerd — R32-koelmiddel blijft beschikbaar voor bijvullen en reparatie van bestaande systemen, ook lang na 2027. Er is geen uitfasering van het gebruik, alleen van de installatie in nieuwe systemen.
  • Breed aanbod, bewezen technologie — LG, Mitsubishi Heavy en andere A-merken hebben R32 volledig geoptimaliseerd. De systemen zijn betrouwbaar, het installateurnetwerk is volledig ingereden.
  • Directe besparing — elke maand wachten is een maand betalen voor elektriciteit die een moderne warmtepomp-airco (SCOP 4+) met een kwart zou terugdringen. De energiebesparing start op dag 1 na installatie.

SCOP is belangrijker voor uw rekening dan GWP

Het koelmiddel bepaalt de milieu-impact bij een eventuele lekkage. Uw energieverbruik — en dus uw maandelijkse stookkosten — wordt bepaald door de SCOP (Seasonal Coefficient of Performance): de verhouding tussen geleverde warmte en verbruikte elektriciteit over een volledig verwarmingsseizoen.

Een systeem met SCOP 4,5 levert 4,5 kWh warmte per 1 kWh elektriciteit. Dat scheelt tientallen tot honderden euro's per jaar ten opzichte van elektrische verwarming of gas. Of uw koelmiddel R32 of R290 is, maakt voor uw jaarrekening geen enkel verschil — zolang de SCOP-waarde maar hoog is.

Lees meer over SCOP, SEER en het energielabel in ons artikel SCOP, SEER en het energielabel uitgelegd.

Hoe Clyma omgaat met F-gassen

Clyma is F-gassen-gecertificeerd. Dat betekent dat onze monteurs wettelijk bevoegd zijn om koelmiddel te meten, bij te vullen en af te voeren. Bij elk servicebezoek wordt het F-gassen-logboek bijgewerkt — een wettelijke verplichting die ook voor uw garantie van belang is.

Wij zijn transparant over de tijdlijn. Als u ons vraagt of een R32 systeem in 2026 nog een verstandige keuze is, zeggen wij: ja, met de kanttekening dat u de feiten kent. Wij verkopen geen angst voor 2027, maar ook geen onrealistische beloften over R290. U beslist op basis van de feiten — wij plaatsen vakkundig.

Correct afvoer van oud koelmiddel is wettelijk verplicht

Bij vervanging van een oud systeem (R22 of R410A) moet het koelmiddel worden afgetapt en ingeleverd bij een erkend verwerker. Lozen in de buitenlucht is strafbaar en leidt tot hoge boetes. Clyma voert dit standaard correct af bij elke vervanging.

Veelgestelde vragen over R32 en duurzaamheid

R32 is licht ontvlambaar (brandklasse A2L) en heeft een mildere brandkarakteristiek dan propaan. In normale woning-omstandigheden levert R32 geen veiligheidsrisico op: de hoeveelheid koelmiddel in een standaard split-airco (typisch 500–800 gram) is te klein om een gevaarlijke concentratie in een gemiddelde ruimte te bereiken. Installateurs zijn verplicht te werken conform de veiligheidseisen uit NEN-EN 378.
Ja. Het verbod geldt uitsluitend voor het op de markt brengen van nieuwe systemen met GWP >150. Bestaande R32-installaties mogen blijven draaien en worden onderhouden. R32-koelmiddel mag na 2027 ook nog worden bijgevuld bij lekkage. U hoeft uw werkende airco niet te vervangen.
R290 (propaan) is al beschikbaar in sommige warmtepompen en grotere klimaatsystemen. Voor woninggebonden split-airconditioners verwachten fabrikanten als LG en Mitsubishi de eerste R290-modellen rond 2026–2028 op de Nederlandse markt. De technologie is beschikbaar; de grootste uitdaging zit in veiligheidsstandaarden voor kleine ruimtes en de opleiding van installateurs.
Ja. Een R32 systeem dat u vandaag installeert heeft een verwachte levensduur van 15 jaar of meer. Onderhoud en reparatie blijven gegarandeerd, ook na 2027. Wachten op R290 betekent jaren langer zonder comfort en zonder de energiebesparing die een moderne airco als warmtepomp oplevert. De terugverdientijd van een R32 systeem is al lang terugverdiend vóór de mogelijke introductie van een R290-opvolger.

Bronnen

Laatst bijgewerkt: 21 juni 2026 · F-gassen tijdlijn op basis van EU-verordening 2024/573.

Aan dit artikel kunnen geen rechten worden ontleend. Raadpleeg een F-gassen-gecertificeerd monteur voor advies over uw specifieke installatie.

Klaar voor een duurzame airco?

Start de gratis Aircocheck voor een vrijblijvende prijsindicatie. Clyma installeert uitsluitend gecertificeerde R32-systemen van LG en Mitsubishi Heavy — transparant over koelmiddel, kosten en tijdlijn.

Start de Aircocheck → Contact opnemen

Lees ook